Szklarnia - Rozmieszczenie rur grzejnych w szklarni

Właściwe warunki cieplne w szklarni zależą w znacznym stopniu od rozmieszczenia rur grzejnych. Należy je tak plano­wać, aby zapewnić: możliwie równomierne i intensywne ogrzewanie tej czę­ści szklarni, w której znajdują się rośliny; możliwość dogrzania gleby w szklarni dla stworzenia ko­rzeniom dobrych warunków do rozwoju; odpowiednie krążenie powietrza w szklarni; możliwie najmniejsze zacienienie powierzchni uprawnej; swobodne wykonywanie zabiegów agrotechnicznych. Umieszczenie grzejników drabinkowych w dolnych partiach ścian bocznych i szczytowych szklarni przeznaczonej do upra­wy roślin w gruncie pozwala na utrzymanie jednakowej tempe­ratury powietrza na całej szerokości szklarni bez przegrzewa­nia górnych części szklarni. Grzejniki nie przeszkadzają w pod­stawowych pracach uprawowych ani nie zacieniają powierzchni uprawnej szklarni (rys. 31). Grzejniki drabinkowe powinny być wykonane z rur o średnicy 40—50 mm (1V2—2 cali), a odległość między poszczególnymi rurami w grzejniku powinna wynosić 4—5 cm. Grzejniki mogą być również wykonane z ocynkowa­nych rur żebrowych. Obecnie często jeszcze stosowane jest wadliwe rozmieszcze­nie rur grzejnych nad roślinami (rys. 32). Wówczas płynący od rur strumień ciepła wznosi się w kierunku dachu szklarni nie ogrzewając powietrza wokół roślin, co powoduje wyższe zuży­cie paliwa dla utrzymania odpowiedniej temperatury w strefie roślin, niz przy tzw. dolnym umieszczeniu rur. Ponadto tak umieszczone rury grzejne zacieniają rośliny, co działa na nie szczególnie ujemnie w okresach ubogich w światło. Przedstawiony na rysunku 34 najprostszy prawidłowy układ rur, podobnie jak i inne układy omawiane dotychczas, nie umo­żliwia podgrzewania gleby w szklarni, co dla większości roślin uprawianych w okresie zimy i wczesnej wiosny jest szczegól­nie ważne. Wiadomo, że od temperatury gleby w znacznym stopniu zależy prawidłowy rozwój systemu korzeniowego i in­tensywność pobierania składników pokarmowych z gleby. . Aby umożliwić oddziaływanie na temperaturę gleby, część rur grzejnych (ok. 70% ogólnej powierzchni grzejnej) łączy się na stałe w grzejniki drabinkowe umieszczone w dolnych par­tiach ścian bocznych i szczytowych, pozostałe zaś umieszcza się w międzyrzędziach, układając je na podkładkach z drewna lub na cegłach (rys. 35). System ten pozwala na utrzymanie równomierniejszych tem­peratur w szklarni, szczególnie w uprawie roślin prowadzonych wysoko, jak pomidor czy ogórek. Pozwala również znacznie zmniejszyć zużycie paliwa, ponieważ grzejniki ścienne oddają ciepło w strefie roślin, a strumień ciepła wznoszący się od grzej­ników ułożonych w międzyrzędziach osusza rośliny, zapobie­gając zakażeniu przez grzyby chorobotwórcze. Rury układane w międzyrzędziach mogą mieć średnicę naj­wyżej 32 mm (1'A cala), nie powinny nagrzewać się do tempe­ratury wyższej niż 60—70°C, toteż są przeważnie zasilane wodą z przewodów powrotnych. Zapobiega to zbytniemu nagrzewaniu się roślin sadzonych w bezpośrednim sąsiedztwie. Rury umieszczone w międzyrzę­dziach powinny być instalowane w sposób pozwalający na łatwe i szybkie ich usunięcie. Aby ułatwić manewrowanie rurami przenośnymi, należy umieścić na konstrukcji ścian bocznych szklarni specjalne wie­szaki stalowe, na których zawiesza się zdemontowane rury. Rury mogą być układane w międzyrzędziach zarówno rów­nolegle do osi szklarni, jak i prostopadle. Prostopadły kierunek jest szczególnie uzasadniony w szklarniach szerszych (już przy szerokości 9 m). Niezwykle ważne jest zastosowanie do rur grzejnych ułożo­nych w międzyrzędziach właściwych złącz, a mianowicie ela­stycznych, grubościennych, odpornych na wysokie temperatury węży gumowych, zakończonych śrubunkami mosiężnymi stoso­wanymi powszechnie do łączenia kaloryferów w mieszkaniach. Nie ulegają one korozji i nie wymagają stosowania elastycz­nych uszczelek, a zamontowanie czy zdemontowanie złącza po­lega na odkręceniu lub zakręceniu jednej nakrętki. Stosowanie systemu ogrzewania za pomocą rur na ścianach bocznych i w międzyrzędziach jest możliwe wyłącznie przy wymuszonym obiegu wody. Poza tym rury umieszczone w mię­dzyrzędziach powinny być zasilane niezależnie od grzejników na ścianach i zaopatrzone w zawory odcinające zasilanie do poszczególnych rur grzejnych (rys. 36) 1; można też zapewnić niezależny obieg wody we wszystkich grzejnikach przenośnych i wyłączać centralnie całe międzyrzędowe ogrzewanie. Omówio­ny wyżej system ogrzewania jest również najbardziej godny polecenia w szklarniach wyposażonych w betonowe zagony. Podstawowa część rur grzejnych (około 60%) powinna być po­łączona w grzejniki drabinkowe na ścianach bocznych i szczy­towych, pozostałe zaś rury powinny być zamontowane na ze­wnętrznych ścianach zagonów, które powinny być zbudowane prostopadle do osi szklarni. Taki układ zagonów pozwala lepiej wykorzystać ogólną powierzchnię szklarni, zapewnia funkcjo­nalne rozmieszczenie ciągów komunikacyjnych bez ich przeci­nania rurami grzejnymi. Na jednej z długich ścianek każdego zagona instaluje się po dwie rury, jedna nad drugą. Średnica tych rur powinna wynosić 26 mm, najwyżej 32 mm (rys. 37). W szklarni wyposażonej w stoły podstawowa część rur grzejnych (60—70%) w grzejnikach drabinkowych powinna być zainstalowana na ścianach bocznych i szczytowych, pozostała zaś pod stołami, w odległości 20—25 cm od krawędzi i co naj­mniej 30 cm od płyty stołu. Zapobiega to przegrzaniu podłoża na stole, co dla niektórych roślin jest szczególnie niekorzystne (rys. 38). Układ stołów prostopadły do osi szklarni jest obecnie zale­cany jako najwłaściwszy ze względu na funkcjonalność szklarni i ekonomiczne jej wykorzystanie. hurtownia narzędzi | pozycjonowanie stron | Buty Wojas | geodezja siedlce | tresura psów andrychów | projekty domów | projektowanie ogrodów jasło

Wstęp
W ostatnich latach produkcja ogrodnicza pod szkłem i pod folią bardzo wzrosła. Przede wszystkim powierzchnia szklarni i tuneli foliowych uległa zwielokrotnieniu. Daje się również zaobserwować postęp w technicznym wyposażeniu szklarni, jak również w metodach uprawy roślin, pozwalający na wzrost wydajności z jednostki powierzchni. O ile jeszcze w 1965 r. powierzchnia inspektów wynosiła 436 ha, a szklarni tylko 276 ha, to w 1971 r. powierzchnia szklarni niemal równała się powierzchni inspektów i dopiero zaczęły wchodzić do eksploatacji tunele foliowe. W 1981 r. szklarni było już niemal pięciokrotnie więcej niż inspektów, a tuneli foliowych 4krotnie. Można więc stwierdzić, że w naszym ogrodnictwie wprowadza się nowocześniejsze i mniej pracochłonne metody uprawy, które pozwalają na znaczne ograniczenie zapotrzebowania na robociznę ręczną, a jednocześnie stwarzają możliwości uzyskania znacznie wyższej wydajności. Trzeba jednak podkreślić, że szybkie zwiększanie powierzchni szklarni czy tuneli foliowych nie powinno być celem na szej produkcji pod osłonami. Natomiast celem tym powinno być uzyskanie szybkiego przyrostu plonów, ponieważ oceniając obiektywnie obecny poziom plonów spod szkła i folii musimy stwierdzić, że nie jest on zadowalający. Szczególnie w obecnej sytuacji paliwowej istotne jest przecież to, ile kilogramów paliwa zużyć trzeba na wyprodukowanie określonej masy warzyw czy kwiatów. Ani. obecnie, ani w najbliższej przyszłości nie będzie nas stać na nieracjonalne zużywanie paliw. Celem tej serwisu jest z jednej strony zwrócenie uwagi na nowoczesne rozwiązania techniczne w budownictwie szklarni i tuneli foliowych, z drugiej zaś na metody uprawy podstawo­wych gatunków roślin pozwalające na uzyskanie lepszych wyników produkcyjnych.