
Produkcja rozsady roślin warzywnych bez udziału światła naturalnego jest. możliwa, a może być zalecana dla mniejszych obiektów szklarniowych, które mogą w okresie potrzebnym do wyprodukowania rozsady wykorzystać szklarnie w bardziej ekonomiczny sposób. Odpowiednie warunki do produkcji rozsady wyłącznie w świetle sztucznym można stworzyć w pomieszczeniu umożliwiającym założenie potrzebnej instalacji elektrycznej i utrzymanie temperatury niezbędnej dla określonej rośliny. Najbardziej zalecanym źródłem światła są w tym wypadku lampy fluorescencyjne typu Flora lub dające nieco gorsze wyniki świetlówki o świetle białym. Nad powierzchnią 1 m2 należy zainstalować taką liczbę lamp, aby ich łączna moc wynosiła nie mniej niż 400 W. A więc liczba lamp o mocy 40 W powinna wynosić co najmniej 10, liczba lamp o mocy 65 W — minimum 6, liczba lamp o mocy 80 W — 5. Im większa moc przypadnie na 1 m2, tym większa będzie intensywność fotosyntezy i krótszy okres produkcji rozsady. Najbardziej uzasadnione ekonomicznie jest stosowanie światła sztucznego pomiędzy godziną 21.30 a 6 rano, kiedy cena energii elektrycznej według tzw. taryfy nocnej jest niższa. Okres potrzebnej dla roślin ciemności przypada zatem na godziny dzienne. Dlatego pomieszczenie, w którym produkuje się rozsadę, powinno być odcięte od dostępu światła naturalnego, które wówczas wpływa ujemnie na rozwój roślin. ; Lampy należy instalować w ten sposób, aby można było regulować odległości pomiędzy nimi a wierzchołkami roślin. Odległość ta dla lamp fluorescencyjnych powinna wynosić 20— 25 cm. Dla lepszego wykorzystania pomieszczenia można ustawiać rośliny na półkach w dwóch, trzech, a nawet czterech piętrach, instalując nad każdym potrzebną liczbę lamp. Większa liczba pięter utrudnia obsługę. Dla rozsady roślin warzywnych (pomidor, ogórek i sałata) produkowanej w świetle sztucznym zaleca się następujące godziny naświetlania w czasie doby: a) 21.30—6, b) 8—20, c.) 20— 8, d) 14—6. Pierwsza kombinacja jest najbardziej ekonomiczna, ale okres produkcji rozsady ze względu na liczbę godzin naświetlania (872 godz.) będzie najdłuższy. Okres ten (od wzejścia do uzyskania rozsady gotowej do sadzenia) wyniesie dla pomidora około 70 dni, dla ogórka około 45 dni, dla sałaty około 65 dni. Przy naświetlaniu roślin przez 12 godzin na dobę (warianty b oraz c) można dwukrotnie wykorzystać urządzenia do naświetlania zmniejszając dzięki temu nakłady na ich wykonanie. W tym wypadku koszty energii elektrycznej bardziej obciążą każdą wyprodukowaną roślinę niż przy naświetlaniu w godzinach 21.30—6, a okres produkcji rozsady wyniesie: dla pomidora ok. 55 dni, dla ogórka ok. 40 dni, dla sałaty ok. 50 dni. Naświetlając rozsadę w godzinach 14—6 (wariant d) można wykorzystać urządzenia do naświetlania tylko jeden raz na dobę. Ponieważ jednak okres naświetlania trwa 16 godzin, gotową do wysadzenia rozsadę uzyskuje się w znacznie krótszym czasie (pomidora po 50 dniach, ogórka po 35 Rozsadę pomidora można od wzejścia przez 12 dni naświetlać przez całą dobę bez przerwy, podobnie jak przy doświetlaniu, co skraca okres produkcji o 7—8 dni. Cechy rozsady pomidora produkowanej w świetle sztucznym lub doświetlanej przedstawiono w tabeli 6. Dla wyprodukowania w miesiącach zimowych rozsady pomidora potrzeba przy zastosowaniu racjonalnego doświetlania około 50 dni, bez doświetlania — około 100 dni. Biorąc pod uwagę długość okresu, w którym rozsada zajmuje powierzchnię w szklarni, i wartość użytkową uzyskanej rozsady, można stwierdzić, że doświetlanie rozsady pomidora przeznaczonej dla najwcześniejszej szklarniowej produkcji jest zabiegiem godnym zalecenia ze względów agrotechnicznych i ekonomicznych. Stosowanie światła sztucznego w produkcji rozsady jest jednak uzasadnione tylko w okresie, w którym długość dnia i intensywność światła nie sprzyjają normalnemu rozwojowi roślin. Można więc zalecać doświetlanie rozsad roślin warzywnych od listopada do końca lutego. Poza tym okresem efektywność doświetlania roślin jest niska ze względu na wystarczającą intensywność światła naturalnego. I Podane w tabeli terminy kolejnych zabiegów są prawidłowe przy założeniu, że warunki uprawy (temperatura, podlewanie, jakość gleby czy podłoża, nawożenie, doświetlanie) są optymalne. serwis philips | pierogi | sztućce jednorazowe | soll | nasiona marihuany | parasole ogrodowe